Bekijk:
Thema's

14 februari 2014: De juridische jas van de onderneming

Door: Bart van de Vorm
In de praktijk van een accountant of belastingadviseur komt regelmatig de ondernemersvraag voorbij welke rechtsvorm te kiezen? In dit blog ga ik in op de veelvoorkomende afweging tussen enerzijds de eenmanszaak en anderzijds de besloten vennootschap (bv). Hierbij spelen vooral juridische, fiscale en commerciële overwegingen een belangrijke rol.

Hoeveel risico loopt u als ondernemer met uw ondernemingsactiviteiten?

Bij een eenmanszaak is er geen scheiding tussen het privé- en het zakelijk vermogen. Schuldeisers van een eenmanszaak kunnen bij niet-betaling zowel het ondernemingsvermogen als het privévermogen aanspreken. Dit in tegenstelling tot de bv waarbij het privé-en zakelijk vermogen wel is gescheiden en dus enkel het vermogen van de bv aansprakelijk is voor rechtshandelingen verricht in het kader van de onderneming. Het privévermogen blijft dus buiten schot (natuurlijk zijn hier uitzonderingen, zoals onbehoorlijk bestuur. Maar dit voert voor nu te ver). Nuance hierbij is nog dat in diverse gevallen de schuldeiser van de bv (bijvoorbeeld de bank) eist dat de aandeelhouder zich in privé borg stelt. 

Hoe is de continuïteit van het bedrijf?

Bij overlijden van de ondernemer met een eenmanszaak kan de continuïteit van de eenmanszaak sneller in gevaar komen dan bij de bv De eenmanszaak is immers afhankelijk van één persoon. Daarentegen kan de bv bij overlijden van de privé-aandeel-houder/ondernemer doorgang vinden, doordat de bv een rechtspersoon is en in principe onafhankelijk kan blijven bestaan. Om continuïteit te kunnen waarborgen, is het voor beide rechtsvormen belangrijk om na te denken over de opvolging.

Zijn er fiscaal gezien verschillen?

De ondernemer met een eenmanszaak heeft onder voorwaarden recht op de ondernemers-aftrek, waaronder de zelfstandigenaftrek, die in mindering komt op de winst uit de onderneming. De bv kent deze ondernemersaftrek niet. De winst van de eenmanszaak wordt belast tegen het progressieve tarief (maximaal 52%) in box 1 van de inkomstenbelasting. Daarentegen wordt de winst in de bv belast tegen een tarief van 25% (tot een winst van € 200.000 zelfs tegen 20%).

Op basis van deze tarieven lijkt de keuze makkelijk! Alleen ligt het iets genuanceerder. 

De ondernemer met een eenmanszaak heeft, onder voorwaarden, recht op de MKB-winstvrijstelling van 14% van de winst. Hierdoor komt de effectieve belastingdruk uit op maximaal 44,72 (52 -/- (14% van 52). Voor de bv geldt dat op de winst die resteert na aftrek van de vennootschapsbelasting nog een zogenoemde aanmerkelijkbelangclaim in de inkomstenbelasting rust van 25% (in 2014 is het tarief tijdelijk verlaagd tot 22% voor het inkomen uit aanmerkelijk belang dat niet meer bedraagt dan € 250.000). Deze heffing vindt plaats op het moment dat bijvoorbeeld de winstreserve als dividend wordt uitgekeerd naar privé of de aandelen in de bv door de privéaandeelhouder worden verkocht. Voor de volledigheid merk ik nog op dat in de bv-sfeer ook rekening moet worden gehouden met het zogenoemde gebruikelijk loon. 

Uiteindelijk ligt de totaal verschuldigde belasting voor beide rechtsvormen tussen de (circa) 40% en 45%. Overigens geldt wel dat als de bv niet alle winst uitkeert (na aftrek gebruikelijk loon) de aanmerkelijkbelangclaim wordt uitgesteld en er een liquiditeits-en rentevoordeel kan worden behaald. 

De bv vergroot de flexibiliteit

Een toekomstige verkoop of de toetreding van een participant (bij bijvoorbeeld het aangaan van een vof) leidt voor de eenmanszaak in veel gevallen tot directe belastingheffing. Als de onderneming in de bv wordt uitgeoefend en de structuur goed is opgezet (zogenoemde holdingstructuur), leidt verkoop of toetreding van een participant in veel gevallen niet tot directe belastingheffing. Hierbij is overigens geen sprake van afstel, maar van uitstel! De bv vergroot de flexibiliteit.

Kiezen op basis van commerciële overweging

In sommige gevallen zijn de juridische of fiscale overwegingen minder doorslaggevend, maar wordt de keuze uit commercieel oogpunt gemaakt. In diverse branches gaat de voorkeur namelijk uit naar zaken doen met een bv in plaats van een eenmanszaak. Daarnaast kan de voorkeur naar een bv uitgaan op basis van de status, de duidelijke juridische vorm of omdat in internationaal verband deze rechtsvorm de voorkeur geniet. 

Wat is de juiste jas voor mijn onderneming?

De rechtsvormkeuze is in veel gevallen afhankelijk van meerdere overwegingen. Een juiste rechtsvorm is heel belangrijk en kan op termijn geld opleveren. Het kan verstandig zijn om een berekening van enerzijds de eenmanszaak en anderzijds de bv uit te voeren om zo het cijfermatig inzicht te vergroten. Op deze manier kom je tot een juiste afweging. 
 
Tot zover de aspecten die belangrijk zijn bij de keuze van een bepaalde rechtsvorm.
Maar wat als een ondernemer kiest voor een bv, is het dan raadzaam om de onderneming vanuit één bv of via een holdingstructuur te voeren?

Contact met MVP

Heb je vragen?

Onze opleidingsadviseurs zijn nu telefonisch bereikbaar

035 - 5 280 811
06 - 82346819

Ma t/m Vr: 08.00 - 18.00 uur