Administratieve lasten loonaangifte nemen toe: wat zijn de gevolgen?

Wat is de loonaangifteketen? 

De loonaangifteketen is de samenwerking tussen de Belastingdienst, UWV en het CBS. Werkgevers leveren loon- en inkomstengegevens één keer aan via de loonaangifte. De drie organisaties gebruiken die gegevens daarna allemaal. Het idee is simpel: één keer aanleveren, minder administratief werk. 

In de praktijk kent vrijwel iedereen de keten: 94% van de salarisprofessionals is er redelijk tot zeer goed mee bekend. Onbekendheid is dus niet het probleem. 

Administratieve lasten loonaangifte: de cijfers op een rij 

De afgelopen tien jaar is binnen de loonaangifteketen geïnvesteerd in communicatie en samenwerking. Volgens 30% van de salarisprofessionals hebben deze investeringen geleid tot minder administratieve druk. Een derde (33%) merkt geen verschil, terwijl 14% juist meer druk ervaart. Nog eens 23% kan het effect niet beoordelen. 

NIRPA-directeur Ruud van Leeuwen zegt hierover tegen AllesoverHR: "Betere communicatie vanuit de keten helpt, maar maakt de regels zelf niet eenvoudiger." 

Waar komt de administratieve druk vandaan? 

De druk is vooral merkbaar in processen voorafgaand aan het aanleveren. Je moet steeds ingewikkeldere regels goed toepassen. Drie oorzaken springen eruit. 

1. Dubbele uitvragen, vooral door UWV 

Ongeveer 77% van de ondervraagde salarisprofessionals krijgt van UWV opnieuw vragen over gegevens die al via de loonaangifte binnen zijn. Ook pensioenfondsen (42%), het CBS (17%) en gemeenten (14%) vragen gegevens regelmatig dubbel uit. Het gaat hierbij meestal om loongegevens.  

Slechts 12% heeft nooit met een dubbele uitvraag te maken. Het is daarom te verwachten dat 60% minder dubbele uitvragen als belangrijkste verbetering ziet. 

2. De werkkostenregeling vraagt de meeste tijd 

Van alle fiscale regelingen zorgt de werkkostenregeling (WKR) veruit het vaakst voor grote druk: 71% noemt hem. Andere regelingen volgen op grote afstand: 

• Gedifferentieerde premie Whk: 19-20% 
• Wet tegemoetkomingen loondomein: circa 19% 
• Sectorindeling: 13% 

3. Uitleg van regels verschilt per organisatie 

53% vindt dat de Belastingdienst eenduidig communiceert over wet- en regelgeving. Bij UWV is dat 35%, bij het CBS 14%. De informatie van de Belastingdienst scoort goed: 94% waardeert het Handboek Loonheffingen als voldoende tot zeer goed. Over online contact is men minder positief: 58% vindt die mogelijkheden matig of onvoldoende. 

Welke ontwikkelingen komen eraan? 

Salarisprofessionals verwachten dat de volgende ontwikkelingen de grootste invloed hebben op de manier waarop ze gegevens aanleveren: 

1. Nieuwe wet- en regelgeving: 68% 
2. Verdere digitalisering en automatisering: 61% 
3. AI en slimme controles in salarissoftware: 52% 
4. Meer controles op datakwaliteit: 43% 

Salarisprofessionals zien ook kansen om de administratieve lasten te verminderen door betere digitale beschikbaarheid van gegevens. Vooral digitaal inzicht in het Whk-percentage en de sectorindeling staat hoog op het wensenlijstje.  

Wat betekent dit voor jou als salarisprofessional? 

De regels worden niet snel eenvoudiger. Jouw kennis van die regels bepaalt hoeveel tijd en herstelwerk de loonaangifte kost. 

Vakkennis bepaalt je werkdruk 

Software rekent, maar maakt geen keuzes. Valt een vergoeding onder de vrije ruimte of is het een gerichte vrijstelling? Klopt het Whk-percentage van je werkgever? Wie de loonheffingen en de WKR goed beheerst, maakt minder fouten en hoeft minder te corrigeren. Dat merk je direct in je planning. 

Bijblijven hoort bij het vak 

Scholing, training en opleiding worden als belangrijk beschouwd. De beroepsgroep vraagt hier zelf om. Zo wil 63% meer aandacht voor de loonaangifteketen in bijscholing, en ruim 57% geeft aan behoefte te hebben aan een passende opleiding. Slechts 3% vindt dat overbodig.  

Dat op de hoogte blijven van nieuwe ontwikkelingen essentieel is voor de salarisprofessional, blijkt bijvoorbeeld uit de Inkomensbepaling Loondienst. Met deze toepassing heeft een werknemer voor een hypotheekaanvraag vaak geen werkgeversverklaring meer nodig. Uit het trendonderzoek bleek dat bijna twee derde van de salarisprofessionals deze toepassing niet kent. Zulke veranderingen bereiken de praktijk niet altijd vanzelf. Met NIRPA PE-trainingen en de Updatesessie Salarisadministratie blijf je bij. 

Werk je bij een accountants- of administratiekantoor? 

Van de salarisprofessionals die in loondienst salarisdiensten verlenen aan externe klanten werkt 75% bij een accountants- of administratiekantoor. Elke dubbele uitvraag en elke WKR-vraag kost uren, vaak voor meerdere klanten tegelijk. Sta je nog aan het begin van je financiële carrière? Het Praktijkdiploma Loonadministratie (PDL) geeft je een stevige basis in loonheffingen en sociale verzekeringen. 

Verschuiving van administratie naar controle en advies 

Van de ondervraagden ziet 57% minstens soms onjuiste, onvolledige of onlogische gegevens. Daarnaast bevat salarissoftware meer AI-functionaliteiten en slimme controles. Hierdoor gaat er minder kostbare tijd naar het invoeren en juist meer naar het beoordelen en uitleggen van informatie. Wil je daar slim op inspelen? Dan is het de moeite waard om de Vakopleiding Payroll Services (VPS) te volgen. Na PDL is dit de logische volgende stap waarmee je je als salarisprofessional uitstekend voorbereidt op de toekomst. 

Flexibel omgaan met regels die blijven veranderen 

De regels worden niet snel eenvoudiger, maar de truc is om ze beter te beheersen. Met een opleiding bij Markus Verbeek Praehep bereid je je voor op de uitdagingen van morgen. Bekijk alle opleidingen in Salarisadministratie, Payroll & HR, van Praktijkdiploma Loonadministratie tot NIRPA PE-trainingen.  

Twijfel je welke stap past bij jouw functie of huidige kennisniveau? Leg je situatie voor aan onze opleidingsadviseurs. Zij kennen de salarispraktijk en kijken samen met jou naar een passende opleiding. 

Veelgestelde vragen 

Wat is het Trendonderzoek Salarisprofessionals van NIRPA? 

NIRPA onderzoekt elk jaar hoe het werk van salarisprofessionals verandert. In 2026 bestaat het onderzoek uit meerdere delen met elk een eigen thema. Deel 3 gaat over de loonaangifteketen. 352 salarisprofessionals vulden de vragenlijst in. Je leest het volledige rapport op de website van NIRPA. 

Waarom nemen de administratieve lasten rond de loonaangifte toe? 

De regels die je moet toepassen voordat je gegevens aanlevert, worden steeds ingewikkelder. De werkkostenregeling springt eruit. Daarbij komen dubbele uitvragen: organisaties zoals UWV en pensioenfondsen vragen gegevens opnieuw op, terwijl die al via de loonaangifte zijn aangeleverd. 

Waarom geeft de werkkostenregeling zoveel druk? 

Het onderzoek laat zien dat 71% van de salarisprofessionals de WKR aanwijst als grootste bron van administratieve druk. Mogelijke oorzaken zijn de beoordeling van vergoedingen, vrijstellingen en de bewaking van de vrije ruimte. 

Wat is de Inkomensbepaling Loondienst? 

Met de Inkomensbepaling Loondienst gebruikt een hypotheekverstrekker loongegevens uit de loonaangifteketen. De werknemer heeft dan niet altijd meer een aparte werkgeversverklaring nodig. Dat scheelt werk voor de salarisadministratie. Toch kende 63% van de salarisprofessionals deze toepassing nog niet.